GASSAL : İSLAMDA VE DİĞER DİNLERDE CENAZE RİTÜELİ

   

   GASSAL : HAYATA VE ÖLÜME DAİR DÜŞÜNDÜREN MESLEK...

 

 Gassallık mesleği, toplumda genellikle az bilinen ve merak uyandıran bir meslektir.

  Gassallık terimi, ölülerin yıkanması ve cenaze işlemlerini gerçekleştiren kişileri tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Cenazenin yıkanmak için üzerinde bulunduğu yükseltiye "Teneşir", Ölenlerin yıkandığı yere ise "Gasilhane" adı verilir.

 "Gassal" terimin kökeni ve ilk kullanımına dair kesin bilgiler olmamakla birlikte, bazı kaynaklarda terimin ilk kez 1387 yılında "İrşadü'l-Mülûk ve's-Selâtîn" adlı eserde geçtiği belirtilmektedir.

 

İslam'ın ilk yıllarında, cenaze işlemleri genellikle aile bireyleri veya yakın akrabalar tarafından yapılırdı. Osmanlı döneminde ise, gassallık mesleği daha da önem kazanmış ve bu işle görevlendirilen kişilere "gassal" veya "müteveffa" denilmeye başlanmıştır. 

 Gassallık görevi takdiri hak eden ve günümüzde de önemini koruyan bir meslektir. Gassallar cenaze işlemlerini İslami usullere göre yapmaktadırlar. Ayrıca, ölen kişilerin yakınlarına da destek olarak, onların acılarını paylaşmaktadırlar.

Buraya kadar İslam dininde yapılan cenaze uygulamasından bahsetmiş olduk. 

İslam dini dışındaki din ve kültürlerde ise farklı şekillerde uygulamalar bulunan cenaze ritüelleri vardır.

Bunlara göz atalım ;

HİNDUİZM :

HİNDUİZM CENAZE RİTÜELİ

  Hinduizm'in başlangıç dönemlerinde ölüler özel bir merasimle gömülmekteydiler. Daha sonra bu ritüel değişmiştir.

 İnsanlar yakınlarını kaybettiklerinde ceset ''VARANASİ'' adı verilen yerlerde yatırılarak ateşlenir, Cesedin tamamı yandıktan sonra artakalan kemikler, küller toplanır ve kutsal kabul edilen Ganj Nehri'ne dökülür. Bu, ruhun ölümsüz olduğuna inandıkları için yapılır ve ölen kişinin yeni bir ruhsal bedene girmesine yardımcı olduğu düşünülür. (reenkarnasyon)

ZERDÜŞTLÜK :

ZERDÜŞTLÜK CENAZE RİTÜELİ SESSİZLİK KULELERİ

  Zerdüştlükte ölümden sonra gerçekleştirilen cenaze törenlerinde dikkat çekici olan bir nokta "Dakhme/Dahme" yani "sessizlik kulesi" anlamına gelen yapıların kullanılmasıdır.

  

 Bu kuleler insanlardan uzakta, yüksek duvarlarla çevrili yapılardır. cenaze ritüelleri "Salar" adı verilen görevlilerce yapılır. Bu görevliler cesedin kefenini açarak kuşların yemesi için hazır hale getirmektedirler. 

 Bu ritüelin yapılış amacı ölen kişi bedenden ne kadar çabuk kurtulursa o kadar huzur bulacağı inancıdır. Ceset bir süre burada bekletildikten sonra arta kalan kemikler toplanıp Dahme'nin ortasında bulunan bir deliğe atılarak üzerine kireç dökülmektedir.